Resultaten

Lees de conclusies en aanbevelingen op de resultatenpagina.

Kabinetsreactie

De minister van Buitenlandse Zaken, de minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking en de minister van Asiel en Migratie hebben op 28 september 2026 een brief over internationale migratie aan de Tweede Kamer gestuurd. De brief gaat in op enkele van de conclusies en aanbevelingen uit de IOB-evaluatie Op zoek naar grip.

Op 5 oktober beantwoordde het kabinet daarnaast Kamervragen van de leden Maes en Ellian over het rapport. Beide documenten gaan in op de reikwijdte van het onderzoek. Naar aanleiding daarvan licht IOB deze reikwijdte hieronder nader toe. Een volledige toelichting is te vinden in het rapport.

De evaluatie richt zich op het Nederlandse bilaterale migratiepartnerschapsbeleid in de periode 2022–2025. IOB voerde hiervoor casestudies uit in de belangrijkste partnerlanden: Marokko, Turkije, Tunesië en Irak. Daarbij onderzocht IOB de inzet op migratiediplomatie, migratiepartnerschapsprojecten en Rijksbrede inzet. Zoals ook in het rapport wordt beschreven, kunnen bevindingen die uitsluitend op deze casestudies zijn gebaseerd niet zonder meer worden doorgetrokken naar andere partnerlanden.

De evaluatie omvatte daarnaast interviews met respondenten uit andere landen, literatuurstudies, een enquête en een kwantitatieve analyse op basis van terugkeergegevens van de Dienst Terugkeer en Vertrek (DTenV) voor de periode tussen 2016 en 2025. De statistische analyse omvatte alle partnerlanden binnen de afbakening van de evaluatie. Zoals in het rapport wordt toegelicht, geldt de beperking tot vier casestudielanden daarom niet voor de statistische analyse van terugkeer. De daarop gebaseerde bevindingen over de effecten van het bilaterale partnerschapsbeleid op terugkeer hebben betrekking op alle partnerlanden.

Ook de samenhang tussen de Nederlandse bilaterale migratiepartnerschappen en de Europese inzet maakte onderdeel uit van de evaluatie. IOB onderzocht in hoeverre de Nederlandse inzet coherent was met de migratiepartnerschappen van de EU en de bilaterale inzet van andere Europese landen. De bevindingen hierover zijn opgenomen in paragraaf 4.3 van het rapport.

Meer informatie over de onderzoeksopzet, de reikwijdte en de beperkingen van het onderzoek is te vinden op de resultatenpagina en in paragrafen 1.3 tot en met 1.5 van het evaluatierapport.