Onderzoek – Duurzame economische ontwikkeling, handel en investeringen

Het kabinet Rutte-II besloot in 2012 om een minister voor Buitenlandse Handel én Ontwikkelingssamenwerking aan te stellen. Voor het eerst werden de beleidsterreinen 'hulp' en 'handel' in één portefeuille, één begroting en één beleidsagenda gecombineerd onder de afkorting BHOS. Artikel 1 ‘Duurzame economische ontwikkeling, handel en investeringen’ van de gecombineerde BHOS-beleidsagenda staat centraal in deze beleidsdoorlichting.

De ingrijpende samenvoeging, waarbij beleidsdoelen op de terreinen van ontwikkelingssamenwerking en buitenlandse handel samen zijn gekomen, ging gepaard met een verhuizing van het Directoraat Generaal Buitenlandse Economische Betrekkingen (DGBEB) van het ministerie van Economische Zaken (EL&I) naar het ministerie van Buitenlandse Zaken (BZ). Deze verhuizing was mede ingegeven door het streven naar meer beleidscoherentie (samenhang) en synergie (meerwaarde door samenhang) in het beleid op deze terreinen.

Centrale vraag

De beleidsdoorlichting is een syntheseonderzoek van al het beleid onder BHOS artikel 1 ‘Duurzame economische ontwikkeling, handel en investeringen’ en richt zich op het beantwoorden van 15 onderzoeksvragen uit de Regeling Periodieke Evaluatie (RPE). Deze vragen hebben zowel betrekking op de doeltreffendheid en doelmatigheid van het beleid en de verschillende instrumenten, als op de onderlinge samenhang tussen instrumenten en eventuele (positieve of negatieve) neveneffecten.

In hoeverre zijn de onderdelen van het hulp en handel-beleid doeltreffend en doelmatig? In hoeverre en op welke wijze draagt de gecombineerde beleidsportefeuille bij aan de beoogde synergie tussen hulp en handel?

Onderliggend onderzoek

Het element ‘synthese’ geeft aan dat de beleidsdoorlichting samenvoegt wat bekend is over de doeltreffendheid en doelmatigheid van het beleid. De beleidsdoorlichting verschaft daarmee:

  • Het overzicht van de mate waarin het beleidsterrein op doeltreffendheid en doelmatigheid is geëvalueerd.
  • Een oordeel over de doeltreffendheid en doelmatigheid van het totale onderzochte beleidsterrein. Dat wil zeggen alle instrumenten in hun onderlinge samenhang. Zo kan een uitspraak worden gedaan over de doeltreffendheid en doelmatigheid van de ingezette mix aan instrumenten, in plaats van alleen een uitspraak hierover voor alle losse instrumenten.

De Terms of Reference bevat een overzicht van het onderliggende evaluatiemateriaal (verschijnt binnenkort).

Onderzoekers

Otto Genee
Jelmer Kamstra
Alexander Otgaar
Peter Henk Eshuis - contactpersoon